Storytelling in 12 stappen, Mieke Bouma

Het boekje  ‘Storytelling in 12 stappen’ van Mieke Bouma zegt op de achterflap gebaseerd te zijn op een tweetal andere boeken: ‘The Hero with a Thousand Faces’ van Joseph Campbell uit 1948 en ‘The Writer’s Journey’ van Christopher Vogler.

Net als in die twee boeken legt Bouma de verhaalstructuur bloot. Ook in de opbouw volgt de auteur de twaalf stappen van de reis van de held. Het is een theoretisch boekje, maar eerder voor schrijvers met literaire ambities en scenarioschrijvers dan voor business storytellers in een corporate setting. Behalve wat opdrachten en oefeningen voegt Bouma ook niet zo veel praktische informatie toe aan Campbell en Vogler. Vandaar dat ik van de gelegenheid gebruik maak om die twee boeken – je zou ze het Oude en het Nieuwe Testament kunnen noemen – te bespreken.

The hero with a thousand faces

Met behulp van boeken als 'Totem en Taboe' en 'Traumendeuting' van Freud en de theorie van de archetypen en ons collectief onderbewuste van Carl Gustav Jung filterde de Amerikaan Joseph Campbell in de jaren veertig van de vorige eeuw een patroon uit mythes en epische verhalen van over de hele wereld. Bouma volgt die stappen in haar boek één op één. Dat patroon ziet er ongeveer zo uit: de hoofdpersoon wordt geroepen, houdt zich doof, totdat er iets gebeurt, gaat op pad, vaak gesteund door een oudere mentor die al eens eerder met dat bijltje heeft gehakt, betreedt een hem onbekend universum, ontmoet daarin medestanders en tegenstanders, krijgt tegenslag en dreigt in zijn missie te falen, komt in een crisis, weet die te overwinnen, wordt dan geconfronteerd met zijn grootste vijand (climax), verslaat die waarna de held (want dat is hij dan) het object van zijn missie (de graal of zijn geliefde) in bezit kan nemen en als een echte held terugkeert naar huis. Geboorte, leven, dood. Begin, midden, eind. 

het centrale thema bij storytelling is verandering

Wat leren we hieruit? Het centrale thema in elk verhaal is ontwikkeling, verandering, transformatie. De weg is de metafoor waarlangs de ontwikkeling, verandering en transformatie plaatsvindt. Ontwikkeling is de centrale thematiek in het verhaal. In elk verhaal. Odysseus is bij thuiskomst niet meer dezelfde Odysseus als de Odysseus die ooit vertrok. En nadat ze de weg naar het huisje van haar oma heeft afgelegd en door de jager uit de buik van de wolf is gehaald, is Roodkapje een ander kind geworden. De transformatie zie je ook mooi terug in de coming-of-age films als The Lord of The Rings (Frodo) en bij Harry Potter. De doop, de bekering zijn ook allemaal manifestaties van transformatie. En zo kun je eindeloos doorgaan. Noem een film, kijk naar de hoofdpersoon en ontdek de verschillen. Het thema transformatie komt ook tot uitdrukking in personages als De Hulk, Spiderman, Batman, Dr. Jekyll and mr Hyde. Kortom: de weg en de transformatie zijn universele elementen. En wat dan als de hoofdpersoon een bedrijf is? Of een afdeling? Of een team? Of een individuele werknemer? Welke transformatie maakt die dan door? Welke reis legt die dan af? Wie zijn dan je helpers? Wie of wat zijn je tegenstrevers? Waar ligt de uitdaging? Wat valt er te winnen?  

The hero's journey

Christopher Vogler, story consultant voor Hollywood films, vertaalde in 2010 de ‘Hero’s Journey’ uit het boek van Campbell naar de filmindustrie. En inderdaad: daar past het patroon één-op-één op. Vogler zegt dat schrijvers van avonturenfilms dezelfde ervaring doormaken als de ervaringen die de held doormaakt. Vandaar de titel van zijn boek. Hij onderscheidt 12 stadia. Vandaar de titel van Mieke Bouma. Kijk eens hoe knap Vogler zijn boek presenteert: 

Reageer


Volg ons



Deel


Commentaar schrijven

Commentaren: 0