· 

15 Tips uit de wereld van storytelling om je presentatie te verbeteren

Deel 2 van de blog 'Tips voor je presentatie uit de wereld van storytelling'. Ik geef je vijftien tips voor je leiderschapsspeech of presentatie uit de wereld van storytelling. Met dank aan de familie Obama.

Onderstaande tips komen uit mijn eigen ervaring als praatjesmaker, moderator, speechwriter, dagvoorzitter en coach.

vijftien tips voor een succesvolle leiderschapsspeech, lezing, presentatie of toespraak

Ok, hier komen mijn tips voor een state-of-the-art presentatie. Doe er je voordeel mee:  

  • Bepaal vooraf welk beeld/welke emotie je bij je gehoor wilt achterlaten. Wat wil jij dat ze zich na drie weken nog van je toespraak herinneren? Welk gevoel moet er zijn blijven hangen? Maak bijvoorbeeld je medewerkers met een nieuwjaarsspeech trots op wat ze hebben bereikt het afgelopen jaar, maar geef ze ook de energie om die lijn in het nieuwe jaar door te trekken. 
  • Maar maak van terugkijken en vooruitblikken geen nevengeschikte opsomming. Kijk waar het wezenlijk om gaat en zoek daar een voorbeeld of anekdote uit het echte leven bij. Wat is het centrale thema? Wat is het kernwoord? Kun je daar een beeld bij verzinnen? Kun je een voorwerp bedenken dat bij dit kernwoord past? Neem dat dan mee en vertel waarom dat voorwerp symbool staat voor wat je wilt vertellen. Maar neem dan a.u.b. niet de stekkerdoos van Jolande Sap mee!
Spreken in het openbaar en presentaties met storytelling
Bij presentaties of spreken in het openbaar laat je ZIEN wat je bedoelt! Hier Peter van Uhm, opperbevelhebber van de Nederlandse strijdkrachten.
  • Een real life story werkt altijd goed om mee te beginnen. Tenminste als die illustreert wat je wilt zeggen en als iedereen zich in de situatie (werk, tankstation, winkel, supermarkt etc) kan herkennen.
  • Schilder zo'n verhaal met liefde voor details: gezichten, kleding, woordgebruik, houding, settings, weersomstandigheden. Probeer het allemaal letterlijk voor je te zien. Denk aan zintuigen: hoe rook het? Wat zag je? Wat hoorde je? Wat voelde je? Michelle Obama vertelde in haar speech over haar vader die met MS kampte. 'Ik zie hem nog staan, boven aan de trap... ik stond daar naast m'n broer...' 

Maak het verhaal persoonlijk en geloofwaardig door details.

  • Een speech duurt niet langer dan 5 – 15 minuten. Uitzonderingen daargelaten. En Dolf Jansen praat op mitrailleursnelheid 236 woorden per minuut en de koning in zijn kersttoespraak op musket-snelheid 130 woorden per minuut. Maar dat is wel het aantal woorden per minuut dat een zaal aankan. 'Schrijf en oefen je speech op zo'n 100 woorden per minuut, dan heb je ook tijd om stiltes te laten vallen. Een stilte na een punt (pointe, emotie, inzicht) dat je hebt gemaakt, geeft je boodschap impact en je toehoorders de gelegenheid om wat je vertelt te verwerken. Luister bijvoorbeeld eens naar Winston Churchill hoe hij zijn land en zijn soldaten moed in praat in het meest duistere uur van de oorlog na de nederlaag in Duinkerken: We shall fight on the beaches.  

Let op de stiltes die de 'büttenredner' hieronder steeds laat vallen.

  • Kleine concrete woorden zijn altijd beter dan grote abstracte woorden waar niemand zich iets bij kan voorstellen. Dat pleit voor beeldend taalgebruik. Gebruik ook niet teveel dure woorden als je ook betaalbare woorden kunt gebruiken.
  • Elke toespraak kent dezelfde opbouw: begin, midden en eind. Die staan voor: Waarom zou ik hier überhaupt naar luisteren? Ok, en waaróm is dat dan zo? En: Wat wil je nou van mij? Zo'n begin, midden en eind bestaan ook weer uit een begin, midden en eind. Verbind begin, midden en eind steeds met elkaar via 'bruggetjes'.
  • Het grote verschil tussen een gesproken en geschreven tekst is de informatiedichtheid. Daar is in een gesproken tekst veel minder ruimte voor. Dat betekent: geen enerzijds/anderzijds redeneringen, maar met de deur in huis, grote halen snel thuis en van dik hout. Hou het dus simpel.
  • Een clou of conclusie als een open deur is helemaal niet erg. Mensen horen graag wat ze zelf ook vinden. 
  • Benoem wat je niet wilt, maar vertel vooral wat je wel wilt. Hou het positief. 
  • Schrijf je verhaal een keer helemaal uit. Kijk of de rode draad duidelijk is: hoe kom je van je opening via het midden naar je conclusie? Is dat logisch?  
  • Vat die 'ijsschotsen' samen in kernwoorden. Eigenlijk zou je dan je verhaal moeten kunnen vertellen alleen op basis van die kernwoorden. Het is helemaal niet erg als je dan wat details van je verhaal vergeet, zolang je maar de rode draad vasthoudt.
  • Laat je mimiek en lichaamstaal op een natuurlijke manier corresponderen met passages van je verhaal. Tonen van emoties is geen teken van zwakte, maar van inlevingsvermogen en - waar nodig - empathie. Neem een voorbeeld aan Obama:
  • We hadden het weliswaar over ijsschotsen, maar probeer niet te gaan ijsberen op het podium.
  • En tot slot: probeer je hetgeen je vertelt ook daadwerkelijk vóór te stellen. Tastbaar. Als je zelf niet gelooft in wat je staat te vertellen, of als je er zelf geen beeld bij krijgt, krijgt je gehoor dat zeker niet. 

Bob Duynstee is een creatieve communicatiespecialist met een journalistieke achtergrond. Hij heeft ruime ervaring als coach effectief communiceren. Daarnaast is hij moderator en dagvoorzitter en wordt hij door bestuurders en beleidsmakers ingehuurd als speechwriter en storyteller.

Verder praten over je presentatie? 

Opmerking: De met * gemarkeerde velden zijn verplicht.

Reactie schrijven

Commentaren: 0